دستفروشانی که کودکی را گم کرده‌اند

به گزارش خبرگزاری ایچنا؛ سینمای ایران روز به روز درحال پیشرفت و گسترش است و فیلم‌ها توانسته‌اند موضوعات گوناگونی را پوشش دهند؛ اما موضوعی که شاید خیلی بدان پرداخته نشده موضوع کودکان‌کار است. فیلمسازان بااستعداد کشور می‌توانند با توجهی ویژه و حمایت‌های لازم فیلم‌هایی با موضوع کودکان کاربسازند. متأسفانه با وجود تعداد بالای کودکانی که زیر سن قانونی شروع به کارهای مختلف می‌کنند فیلم‌هایی با این محتوا خیلی کم ساخته می‌شود و تمرکز فیلمسازان خیلی روی این موضوع متمرکز نیست.

در جامعه امروز، کودکان محتویات ذهنی خود را از منابع گوناگونی دریافت می‌کنند و این موضوع به آن‌ها این امکان را می‌دهد که دسترسی راحت به اطلاعات داشته باشند؛ در این میان سینما بهترین گزینه برای انتقال مفاهیم آموزشی است. امروزه جامعه و سینما پیوند تنگاتنگی دارند و هنگامی که کودکان در دوران رشد خود فیلم‌هایی درخور را نبینند از سینما دور می‌شوند. این درحالی است که بحران اجتماعی کودکان کار یکی از معضلاتی است که چنان گریبانگیر زندگی‌های شهری، حاشیه شهری و روستایی ما شده‌ است که جز چهره‌ای دردناک از وضعیت زندگی اجتماعی ما هیچ‌ تصویر یا کنش مطلوبی را ارائه نمی‌کند. در حاشیه شهرهای بزرگ کودکان کار به بدترین وضع ممکن در حال زندگی هستند و با این وضعیت دلخراش اغلب آنها طعم تلخ تعرض‌های روحی و روانی و جسمی متعدد و مختلف را از سوی منفعت‌‌‌طلبان را تجربه می‌کنند.

کودکان خیابانی با عقده‌های روانی بزرگ می‌شوند، در حاشیه همین خیابان‌ها تبعیض را درک می‌کنند و با بـی‌توجهی‌ها، کدورت‌ها، بی‌تفاوتی‌ها و حقارت‌های بزرگ روبه‌رو می‌شوند. آنها کینه‌ای را نسبت به جامعه در درون خود جمع می‌کنند که شاید سال‌ها بعد از زبان‌شان شنیده شود یا شاید اعمالی ناشی از این عقده‌ها از سمت آنها انجام گیرد. کودکان کار از تحصیل و امکانات اولیه محروم هستند. باید پذیرفت کـه در جامعه ما معضل کودکان کار به مرحله حاد خود رسیده و باید نسبت به این معضل اجتماعی از خود واکنش نشان داد. باید توجه کرد که حمایت و حفاظت از کودکان کار و ایجاد شرایط و امکانات زندگی برای آنها وظیفه کل جامعه است. به همین بهانه نگاهی به فیلم‌ها و سریال‌هایی انداخته‌ایم که کم و بیش به این موضوع پرداخته‌اند.

آواز گنجشک‌ها

«آواز گنجشک‌ها» در مراسم اسکار ۲۰۰۹ نماینده سینمای ایران بود. این فیلم به داستان مرد ساده و میانسالی به نام کریم می‌پردازد. وی در یک مزرعه پرورش حیوانات کار می‌کند و شیفته شترمرغ‌هاست و ارتباط عاطفی با آن‌ها برقرار کرده ‌است. برحسب اتفاق یکی از شترمرغ‌ها از مزرعه فرار می‌کند. کریم چند روزی جست‌وجو می‌کند، اما موفق به یافتنش نمی‌شود و در نتیجه از کار اخراج می‌شود. این بهانه‌ای می‌شود که برای اولین‌بار به شهر برود. در شهر از طریق مسافرکشی با موتورسیکلت امرار معاش می‌کند. در میان داستان این فیلم رگه‌هایی از موضوع کودکان کار نیز به چشم می‌خورد.

خورشید

فیلم «خورشید» آخرین اثر مجیدی و نویسندگی مشترک او با نیما جاویدی است. از بازیگران این فیلم می‌توان به علی نصیریان، طناز طباطبایی، جواد عزتی و روح‌الله زمانی اشاره کرد. این فیلم در سی‌وهشتمین جشنواره فیلم فجر به نمایش درآمد و با استقبال خوبی از سمت مخاطبان مواجه شد و جوایز بسیاری نیز دریافت کرد. این فیلم راوی داستان چند نوجوان است که سودای یافتن گنج در سر می‌پرورانند و برای تحقق آن به مدرسه‌ای که گنج در آن پنهان شده می‌روند، غافل از آنکه دست روزگار سرنوشت دیگری را برایشان رقم زده است. این فیلم به‌خوبی سختی‌ها، مشقت‌ها و نگرانی‌های کودکان کار را به تصویر کشیده است و مخاطب به‌خوبی با شخصیت‌های آن ارتباط برقرار می‌کند.

متری شیش و نیم

فیلم «متری شیش و نیم» به کارگردانی سعید روستایی است. در این فیلم پیمان معادی، نوید محمدزاده، پریناز ایزدیار، فرهاد اصلانی، هومن کیایی و مازیار سیدی به هنرمندی پرداخته‌اند. در خلال داستان، شخصیت‌های اصلی فیلم، کودک و پدری به تصویر کشیده شده که پدر اصرار دارد فرزندش جرم او را گردن بگیرد و این کودک در خرید و فروش مواد مخدر با پدرش همکاری می‌کند.

دونده

فیلم سینمایی «دونده» به کارگردانی امیر نادری و نویسندگی امیر نادری و بهروز غریب‌پور در سال 64 تولید شده است. فیلم درباره امیرو، نوجوان تنهایی است که رویایش سفر به آن سوی خلیج‌فارس و آزادی است. او بطری‌های خالی، قوطی و چیزهایی از این دست را از میان زباله‌ها جمع می‌کند و می‌فروشد و با واکس‌زدن کفش خارجی‌های مقیم آبادان روزگار می‌گذراند. امیرو کم‌کم به کلاس درس شبانه می‌رود و الفبا را یاد می‌گیرد. در دونده بازیگرانی چون مجید نیرومند، موسی ترکی‌زاده، علیرضا غلامزاده، علی پاسدارزاده، شیرزاد بشکال، محمد نوازی و عابد استوار به ایفای نقش پرداخته‌اند.

پنجمین خورشید

«پنجمین خورشید» مجموعه‌ای تلویزیونی رمضان سال88 به کارگردانی علیرضا افخمی است. داستان این سریال درباره محسن و همایون دو دوست خیلی صمیمی هستند که در سال ۱۳۶۴ و در وضعیت بد اقتصادی زندگی می‌کنند. آنها بر اثر حادثه‌ای عتیقه‌ای خاص پیدا می‌کنند که قابلیت سفر در زمان را دارد و محسن همراه عتیقه ۲۴ سال در زمان سفر می‌کند و در سال ۱۳۸۸ در تهران امروز خود را می‌یابد. محسن که با پدیده‌های جدید و دور از ذهن مواجه می‌شود، دلبسته دختری به نام هما می‌شود و اتفاقات دیگری برای او می‌افتد که مجبور به بازگشت به سال ۶۴ می‌شود. این سریال نیز شرایط کودکان کار و شیوه زندگی آنها را نشان می‌دهد.

مغزهای کوچک زنگ‌‌زده

«مغزهای کوچک زنگ‌زده» فیلمی به کارگردانی و نویسندگی هومن سیدی و تهیه‌کنندگی سعید سعدی است. در این فیلم هم کار کودکان و خرید و فروش مواد مخدر در ناکجاآباد به‌خوبی به تصویر کشیده شده است .نوید محمدزاده و فرهاد اصلانی از بازیگران این فیلم سینمایی هستند.

باران

«باران» محصول سال ۱۳۷۹ است. داستان این فیلم درباره لطیف، کارگر جوان آذری است که همراه دیگر هم‌ولایتی‌های خود در کنار عده‌ای کارگر افغان، در یکی از برج‌های در حال ساخت شهر تهران کار می‌کند. سقوط نجف (یکی از کارگران افغانی) از طبقه دوم موجب می‌شود پسر او رحمت برای تأمین معاش خانواده جای پدر را بگیرد؛ اما به دلیل جثه ضعیفش، مسوولیت خرید غذا و کارهای آشپزخانه به‌عهده او گذاشته می‌شود. بدین ترتیب، کار خود را از دست می‌دهد و مدام برای رحمت، دردسر درست می‌کند؛ اما یک روز به صورت ناگهانی متوجه می‌شود که رحمت در حقیقت دختری است به نام «باران»! فیلم سینمایی «باران» به‌کارگردانی مجید مجیدی در گونه درام و عاشقانه تولید شده است و به نوعی داستان کودکان کار را بازگو می‌کند. حسین عابدینی، زهرا بهرامی، حسین رحیمی، غلامحسین بخشی، بهزاد رفیعی و جعفر توکلی از جمله بازیگران این اثر هستند.

آوای باران

«آوای باران» نیز نام سریال تلویزیونی به کارگردانی حسین سهیلی‌زاده است که سال 96 تولید شده است. این سریال داستان دختری به نام باران است که از خانه فرار کرده و از کودکی جزو دار و دسته شکیب سردسته تکدی‌گرها شده است و بعد از چندین سال بالاخره پدر خود را پیدا می‌کند. این سریال به‌خوبی باند‌های کودکان کار و تکدی‌کاری آنها به سرکردگی فردی ثروتمند را نشان می‌دهد.

بچه‌خور

فیلم کوتاه «بچه‌خور» به زندگی پسر نوجوانی می‌پردازد که در خیابان‌های تهران دستفروشی می‌کند و گاهی هم سری به قمارخانه‌ای می‌زند. این فیلم به کارگردانی و نویسندگی محمد کارت، محصول سال 97 است.

 

منبع: صبح نو

همچنین ببینید

شهرداری بندرعباس آلونک یک زن سرپرست خانواده را تخریب کرد